Co pokazuje kalkulator
- Najważniejsze ustalenia – limit KUP, sposób odliczania VAT, wartość samochodu do proporcji i proporcję KUP dla części kapitałowej.
- Listę pozycji do zaksięgowania z oznaczeniem KUP, NKUP lub VAT, w kolejności, w jakiej księguje się je w praktyce. Wynik nie zawiera numerów kont, więc pasuje do każdego planu kont i programu księgowego.
- Kontrolę z fakturą – osobno dla netto, VAT i brutto. Jeśli kwoty się nie zgadzają, kalkulator pokazuje różnicę.
- Sumy kontrolne – koszty KUP razem, NKUP razem i VAT do odliczenia.
- Wyjaśnienie obliczeń – rozwijaną sekcję „Jak to policzono”, przydatną przy sprawdzaniu dekretu.
Wynik można skopiować do Excela jednym przyciskiem (kwoty wklejają się jako liczby) albo pobrać jako PDF, np. jako załącznik do dowodu księgowego.
Jak policzyć proporcję KUP w leasingu w 2026 roku
Od 1 stycznia 2026 r. limit kosztów dla samochodu osobowego zależy od emisji CO₂ (art. 23 ust. 1 pkt 47a ustawy o PIT, art. 16 ust. 1 pkt 49a ustawy o CIT):
| Samochód osobowy | Limit |
|---|---|
| Elektryczny lub napędzany wodorem | 225 000 zł |
| Spalinowy, emisja CO₂ poniżej 50 g/km (w praktyce hybryda plug-in) | 150 000 zł |
| Spalinowy, emisja CO₂ 50 g/km i więcej (także zwykła hybryda) | 100 000 zł |
Gdy wartość samochodu przekracza limit, kosztem podatkowym jest tylko część opłat, ustalona proporcją:
Proporcja KUP = limit ÷ wartość samochodu do proporcji
Wartość samochodu do proporcji = wartość netto z umowy leasingu + VAT, którego firma nie odlicza
Wartość samochodu z umowy to zwykle cena netto auta, czyli suma opłaty wstępnej, części kapitałowych rat i wykupu. Nieodliczony VAT zależy od sposobu używania auta:
| Sposób używania | Odliczenie VAT | Wartość do proporcji dla auta za 100 000 zł netto |
|---|---|---|
| Mieszany (firma i cele prywatne) | 50% | 100 000 + 11 500 = 111 500 zł |
| Wyłącznie firmowy (VAT-26, ewidencja przebiegu) | 100% | 100 000 zł |
| Firma niebędąca czynnym podatnikiem VAT | brak | 100 000 + 23 000 = 123 000 zł |
Przykład: samochód spalinowy za 100 000 zł netto, użytek mieszany. Proporcja = 100 000 ÷ 111 500 = 89,69%. Dla auta za 200 000 zł netto byłoby to 100 000 ÷ 223 000 = 44,84%.
Proporcję zaokrągla się zwykle do 4 miejsc po przecinku i stosuje bez zmian do każdej raty przez cały okres umowy. Zmieniają się tylko kwoty kapitału i odsetek z kolejnych faktur.
Które części raty obejmuje proporcja
| Część opłaty leasingowej | Jak trafia do kosztów | W kalkulatorze |
|---|---|---|
| Opłata wstępna | Proporcja KUP (netto + nieodliczony VAT) | tak – wpisz jako „Kapitał netto” |
| Część kapitałowa raty | Proporcja KUP (netto + nieodliczony VAT) | tak |
| Część odsetkowa raty | 100% KUP, także przy drogim aucie i użytku mieszanym | tak |
| Opłata serwisowa | 75% KUP przy użytku mieszanym, 100% przy wyłącznie firmowym | tak (opcjonalnie) |
| Ubezpieczenia (OC, AC, GAP) | Osobne zasady – m.in. dla AC i GAP osobny limit 150 000 zł | nie |
| Wykup | Osobna transakcja, koszt przez amortyzację | nie |
Dlaczego odsetki są kosztem w całości? Limit dotyczy tylko tej części opłaty, która spłaca wartość samochodu. Dyrektor KIS w interpretacji z 10 stycznia 2025 r. (0115-KDIT3.4011.846.2024.4.DP) potwierdził, że część odsetkowa nie jest objęta ani proporcją limitu, ani ograniczeniem do 75% przy użytku mieszanym: odsetki to koszt finansowania, a nie koszt używania samochodu. Interpretacja dotyczyła PIT; przepisy CIT są w tym zakresie analogiczne.
Opłata serwisowa to koszt używania samochodu, więc przy użytku mieszanym jest kosztem w 75% (art. 16 ust. 1 pkt 51 ustawy o CIT, art. 23 ust. 1 pkt 46a ustawy o PIT).
Jak zaksięgować ratę leasingową – przykład krok po kroku
Dane: samochód spalinowy (CO₂ ≥ 50 g/km) o wartości 100 000 zł netto, użytek mieszany, firma jest czynnym podatnikiem VAT. Faktura za ratę:
| Pozycja faktury | Netto | VAT 23% | Brutto |
|---|---|---|---|
| Część kapitałowa | 1 851,20 | 425,78 | 2 276,98 |
| Część odsetkowa | 248,39 | 57,13 | 305,52 |
| Razem | 2 099,59 | 482,91 | 2 582,50 |
Krok 1 – proporcja. Wartość do proporcji: 100 000 + 50% × 23 000 = 111 500 zł. Proporcja: 100 000 ÷ 111 500 = 89,69%.
Krok 2 – VAT. Od kapitału odliczasz połowę VAT: 212,89 zł, a 212,89 zł zwiększa koszt. Od odsetek: 57,13 zł dzieli się na 28,56 zł do odliczenia i 28,57 zł nieodliczone. Przy nieparzystym groszu większa część zostaje po stronie VAT nieodliczonego.
Krok 3 – kapitał i VAT od kapitału. Kapitał netto: 89,69% z 1 851,20 = 1 660,34 zł KUP, reszta 190,86 zł NKUP. Nieodliczony VAT od kapitału tą samą proporcją: 190,94 zł KUP i 21,95 zł NKUP.
Krok 4 – odsetki. 248,39 zł netto i 28,57 zł nieodliczonego VAT – w całości KUP.
Wynik – pozycje do dekretu
| Pozycja | Kwota |
|---|---|
| Kapitał netto KUP | 1 660,34 |
| Kapitał netto NKUP | 190,86 |
| VAT od kapitału – nie do odliczenia KUP | 190,94 |
| VAT od kapitału – nie do odliczenia NKUP | 21,95 |
| VAT od kapitału i odsetek – do odliczenia | 241,45 |
| Odsetki netto KUP | 248,39 |
| VAT od odsetek – nie do odliczenia KUP | 28,57 |
| Brutto | 2 582,50 |
Razem KUP: 2 128,24 zł, NKUP: 212,81 zł, VAT do odliczenia: 241,45 zł. Suma pozycji jest równa kwocie brutto z faktury. Ten przykład wczytasz w kalkulatorze przyciskiem „Pokaż na przykładzie”.
Dlaczego suma musi się zgadzać z fakturą
Każda pozycja dekretu jest zaokrąglana do grosza. Jeśli każdą liczy się osobno, suma potrafi rozjechać się z fakturą o 1–2 grosze. W arkuszach kończy się to ręcznymi poprawkami „+0,01” albo kwotami z trzecim miejscem po przecinku.
Kalkulator unika tego na dwa sposoby:
- Ostatnia pozycja każdego podziału jest resztą. Na przykład NKUP = kapitał − KUP, a VAT do odliczenia = VAT − VAT nieodliczony. Dzięki temu pozycje zawsze sumują się do kwot z faktury.
- VAT jest dopasowany do faktury. Leasingodawcy często liczą VAT od całej raty, a nie osobno od kapitału i odsetek. Różnicę zaokrąglenia do 5 groszy kalkulator dopisuje do VAT od kapitału i informuje o tym. Większa różnica oznacza pomyłkę w przepisanych kwotach – kalkulator pokazuje ją na czerwono.
Kontrola obejmuje trzy kwoty z faktury: netto (kapitał + odsetki + opłaty), VAT (suma pozycji VAT) i brutto. Sprawdza też, czy na samej fakturze netto + VAT = brutto.
Umowy zawarte przed 2026 r. – nowe limity też obowiązują
Tak. W 2026 r. raty z umów leasingu zawartych wcześniej rozlicza się już według nowych limitów, czyli najczęściej 100 000 zł zamiast 150 000 zł. Przepis przejściowy chroni stare limity tylko dla samochodów wprowadzonych do ewidencji środków trwałych przed 2026 r., a samochód w leasingu operacyjnym nie jest środkiem trwałym korzystającego. Takie stanowisko zajął Minister Finansów w odpowiedzi z 17 września 2025 r. na interpelację poselską nr 12100 (DD2.054.16.2025).
W praktyce oznacza to, że od stycznia 2026 r. proporcję dla starych umów trzeba przeliczyć na nowo.
Czego kalkulator nie obejmuje
- Ubezpieczeń (OC, AC, GAP) – mają osobne zasady i zwykle są zwolnione z VAT.
- Importu usług (leasingodawca zagraniczny, odwrotne obciążenie VAT).
- Wykupu – to osobna faktura i osobny limit przy amortyzacji.
- Ryczałtu i estońskiego CIT – podział na KUP i NKUP nie ma tam zastosowania w tej formie.
- Numerów kont – celowo; pozycje przypiszesz do kont według własnego planu kont.
Kalkulator ma charakter pomocniczy. W nietypowych sytuacjach, na przykład przy zmianie sposobu używania auta w trakcie umowy, skonsultuj rozliczenie z doradcą podatkowym.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy proporcję limitu stosuje się do odsetek w racie leasingowej?
Nie. Proporcja dotyczy tylko opłaty wstępnej i części kapitałowej rat. Odsetki są kosztem podatkowym w 100%, także przy samochodzie droższym niż limit i przy użytku mieszanym. Potwierdza to interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 10 stycznia 2025 r. (0115-KDIT3.4011.846.2024.4.DP).
Jak policzyć wartość samochodu do proporcji przy odliczeniu 50% VAT?
Do wartości netto z umowy leasingu dodaj połowę VAT, czyli 11,5% wartości netto. Dla auta za 100 000 zł netto wartość do proporcji wynosi 111 500 zł, a proporcja przy limicie 100 000 zł – 89,69%.
Czy limit 100 tys. zł dotyczy umów leasingu zawartych przed 2026 r.?
Tak. Według stanowiska Ministra Finansów z 17 września 2025 r. przepis przejściowy chroni stare limity tylko dla środków trwałych. Raty płacone w 2026 r. z wcześniejszych umów leasingu operacyjnego rozlicza się według nowych limitów.
Jak zaksięgować opłatę wstępną w kalkulatorze?
Wpisz kwotę netto opłaty wstępnej w pole „Kapitał netto”, a odsetki pozostaw puste. Opłata wstępna spłaca wartość samochodu, więc obejmuje ją ta sama proporcja co część kapitałową rat.
Co zrobić, gdy VAT z faktury różni się o 1 grosz od wyliczonego?
Nic – kalkulator sam dopisze różnicę zaokrąglenia do VAT od kapitału, a suma pozycji będzie równa fakturze. Różnice do 5 groszy wynikają zwykle z tego, że leasingodawca liczy VAT od całej raty. Większa różnica oznacza błąd w przepisanych kwotach.
Czy opłata serwisowa jest objęta proporcją limitu?
Nie. Opłata serwisowa to koszt używania samochodu: przy użytku mieszanym jest kosztem w 75%, przy wyłącznie firmowym – w 100%. Ubezpieczeń nie wpisuj w to pole, bo mają osobne zasady.
Jak przenieść wynik do Excela albo programu księgowego?
Kliknij „Kopiuj do Excela” i wklej wynik w arkuszu (Ctrl+V). Każda pozycja trafi do osobnego wiersza, a kwoty – jako liczby. Pozycje przypiszesz potem do kont w swoim programie księgowym.
Czy kalkulator zapisuje wpisane kwoty?
Nie. Kwoty służą tylko do bieżącego przeliczenia i nie są zapisywane – ani na serwerze, ani w przeglądarce. Znikają po zamknięciu strony.
Inne narzędzia dla księgowych
- Kalkulator leasingu samochodu 2026 – ile auto w leasingu naprawdę kosztuje firmę: rata, odzyskany VAT, tarcza podatkowa i wykup.
- Znaczniki JPK_KR_PD – automatyczne znaczniki S_12_1, S_12_2 i S_12_3 dla planu kont z Comarch ERP Optima.
- Analizator faktur AI – dane z faktur i paragonów do Excela.